Priključak atmosferske cevi izveden je u uskom prolazu između dva objekta, gde je bilo potrebno povezati vertikalni odvod sa krova i dodatni spoljni slivnik sa novom podzemnom trasom. Na fotografijama se vide otvorena betonska površina, iskop uz temelj, sive kanalizacione cevi, spojni elementi i slivnik pripremljen za prihvat vode sa površine.
Cilj ovakvog rada je da se kišnica kontrolisano prihvati i odvede dalje od temelja, prolaza i zidova objekta. Kada voda iz oluka završava neposredno uz kuću ili se zadržava na betonskoj površini, može doći do stalnog kvašenja fasade, stvaranja bara i postepenog ispiranja zemljišta pored temelja.
Na prikazanom radu ekipa Vodoinstalater Novi Sad otvorila je postojeću površinu, pripremila trasu, povezala vertikalnu atmosfersku cev i postavila spoljni slivnik kao dodatnu tačku za prihvat vode.
Priključak atmosferske cevi uz temelj objekta
Vertikalna siva cev na fotografijama spušta vodu sa krova do donje zone objekta. Umesto da se voda slobodno izliva na površinu, cev je povezana sa podzemnim odvodnim vodom pomoću odgovarajućih kolena i nastavaka.
Priključak je izveden neposredno uz temelj, zbog čega je iskop morao biti pažljivo otvoren. Prilikom takvih radova nije poželjno nepotrebno uklanjati velike delove zemlje ili betona oko objekta. Potrebno je obezbediti dovoljno prostora za montažu, ali istovremeno sačuvati stabilnost okolne površine.
Cev ne sme biti prisilno pomerena kako bi se uklopila sa podzemnim vodom. Promene pravca izvode se odgovarajućim kanalizacionim kolenima, tako da spoj ostane rasterećen i da voda može nesmetano da prolazi.
Na mestu prolaska uz zid proverava se da cev nije pritisnuta oštrom ivicom temelja ili betonske ploče. Direktan pritisak čvrste konstrukcije može vremenom da optereti spoj, naročito ako dođe do sleganja zemljišta.
Povezivanje olučnog odvoda sa podzemnom trasom
Voda iz oluka tokom jačih padavina može dolaziti u velikoj količini za veoma kratko vreme. Zbog toga podzemna cev mora imati odgovarajući prečnik, prohodne spojeve i pravac koji omogućava brzo odvođenje vode.
Na fotografijama se vidi da je vertikalni odvod povezan sa horizontalnim delom instalacije preko više pravilno usmerenih elemenata. Na taj način izbegnut je nagli i neprirodan prelaz koji bi opteretio cev ili otežao protok.
Podzemni vod se zatim nastavlja kroz otvoreni kanal između objekata. Pre njegovog postavljanja potrebno je proveriti dubinu trase, položaj postojećih instalacija i mesto na kojem će atmosferska voda biti dalje odvedena.
Ovakav rad predstavlja deo postavljanja vodovodnih i kanalizacionih instalacija, posebno kada se spoljne odvodne cevi formiraju istovremeno sa uređenjem dvorišta i površina oko objekta.
Ugradnja spoljnog slivnika
Pored vertikalne cevi postavljen je i spoljni slivnik sa rešetkom. Njegova uloga je da prihvati vodu koja dospe na površinu prolaza, a ne samo vodu koja dolazi kroz oluk.
Položaj slivnika određuje se prema budućem nivou završne površine. Rešetka mora ostati na odgovarajućoj visini kako bi voda prirodno tekla prema njoj, bez stvaranja izdignute prepreke ili udubljenja koje se teško čisti.
Na fotografijama se vidi da je slivnik nivelisan pre konačnog zatvaranja površine. Ova provera je važna jer se nakon betoniranja ili postavljanja završne obloge njegov položaj više ne može jednostavno menjati.
Slivnik je povezan sa istom podzemnom odvodnom trasom, ali se grananje mora izvesti tako da voda iz jednog priključka ne ometa drugi. Svi spojevi ostavljeni su vidljivi tokom montaže i kontrole.
Otvor slivnika treba zaštititi dok traju građevinski radovi. Ako u njega dospeju beton, malter, zemlja ili veća količina šuta, novi odvod može biti blokiran pre nego što uopšte počne da se koristi.
Otvaranje betonske površine između objekata
Da bi se postavila nova cev, bilo je potrebno otvoriti postojeću betonsku površinu u prolazu. Na donjim fotografijama vidi se postupno uklanjanje betona i materijala ispod njega.
Trasa se otvara samo u širini potrebnoj za montažu cevi. Preveliko rušenje povećava količinu šuta i obim kasnije sanacije, dok preuzak kanal otežava povezivanje i nivelisanje instalacije.
Nakon uklanjanja površinskog sloja rov se produbljuje do potrebne visine. Dno mora biti očišćeno od oštrih komada betona, cigle i drugog otpada. Kanalizaciona cev treba da ima ravnomeran oslonac duž trase, bez tačaka na kojima bi ostala izdignuta ili pritisnuta.
Ako se tokom otvaranja pronađe stara oštećena cev, spoj ili deo instalacije koji više nije pouzdan, potrebno je izvršiti fiksiranje i zamenu cevi pre povezivanja novog sistema.
Određivanje pada podzemne cevi
Atmosferska voda kroz ovu instalaciju otiče gravitaciono. Zbog toga podzemna cev mora imati ravnomeran pad od priključnih tačaka prema nastavku trase.
Na fotografijama se vidi korišćenje alata za proveru pravca i položaja slivnika. Kontrola se obavlja pre zatrpavanja, dok još postoji mogućnost da se visina pojedinog segmenta koriguje.
Cev ne sme imati lokalno udubljenje u kojem bi se zadržavali voda, lišće i sitne nečistoće sa krova. Takvo mesto može postepeno smanjivati prohodnost odvoda i stvarati neprijatan miris.
Prevelik pad takođe može otežati uklapanje priključaka i završne tačke. Zato se visina proverava duž cele trase, a ne samo na njenom početku i kraju.
Provera priključaka pre zatvaranja
Kada su atmosferska cev, slivnik i podzemni vod povezani, instalacija se proverava puštanjem vode kroz obe priključne tačke. Voda se može pustiti kroz oluk i direktno u slivnik kako bi se proverilo da li sistem prihvata protok bez vraćanja i zadržavanja.
Tokom provere pregledaju se svi spojevi, kolena i grananja. Posebno se kontroliše da li voda izlazi oko spojeva u zemlji i da li se neki segment pomerio tokom povezivanja.
Ako se primeti usporeno oticanje, potrebno je proveriti pad cevi, položaj kolena i prohodnost nastavka trase. Instalacija se ne zatrpava dok nije potvrđeno da pravilno odvodi vodu.
Ukoliko je postojeća spoljna cev već zapušena zemljom, lišćem ili drugim materijalom, može biti potrebno odgušenje kanalizacije pre konačnog povezivanja novog priključka.
Zatrpavanje i obnova površine
Nakon uspešne provere cevi se prvo štite sitnijim materijalom bez krupnog kamenja i građevinskog otpada. Materijal se raspoređuje sa bočnih strana kako se instalacija ne bi pomerila.
Posebno se vodi računa o slivniku, koji mora zadržati tačnu visinu i položaj tokom popunjavanja prostora oko njega. Ako se pomeri pre betoniranja, voda sa površine možda neće pravilno dolaziti do rešetke.
Kada su cevi zaštićene i trasa popunjena, sledi priprema zidova i podova i obnova otvorene betonske površine. Završni sloj oblikuje se tako da površinska voda ima blag pad prema slivniku.
Pre potpunog zatvaranja korisno je fotografisati položaj cevi i svih priključaka. Fotografije kasnije pokazuju gde se podzemni vod nalazi i smanjuju rizik od njegovog oštećenja tokom budućih radova.
Za informacije koje se odnose na javnu vodovodnu i kanalizacionu mrežu dostupan je zvanični sajt JKP „Vodovod i kanalizacija” Novi Sad.
Ovaj posao je deo sekcije Radovi, u kojoj su prikazane stvarne intervencije izvedene na terenu. Priključak atmosferske cevi obuhvatio je povezivanje olučnog odvoda, ugradnju spoljnog slivnika, formiranje podzemne trase i proveru sistema pre zatrpavanja i obnove površine.
